Hứa Trọng Lâm – “Phong Thần Diễn Nghĩa” (~1550) 5/5 (2)

“Phong Thần Diễn Nghĩa” là một bộ tiểu thuyết được viết lại trên cơ sở cuốn “Võ Vương Phạt Trụ Bình Thoại” in đời nhà Nguyên, rồi nhào nặn tư liệu lịch sử với thần thoại, truyền thuyết và tôn giáo mà thành. Tác giả của “Phong Thần Diễn Nghĩa” là Hứa Trọng Lâm, người phủ Ứng Thiên, huyện Trực Lệ.

Bộ truyện xoay quanh việc suy vong của nhà Thương và sự nổi lên của nhà Chu, dung nạp cả những tư liệu lịch sử và những hư cấu, truyền thuyết, tôn giáo, nên yếu tố khoa trương rất đậm nét.

Truyện ca ngợi hành động chính nghĩa trừ ác cứu dân của Võ Vương nhà Chu theo quan niệm: thiên hạ không phải chỉ một người, đồng thời tỏ rõ một số quan niệm dân chủ như: cha sai, vua sai thì con (Na Tra), bề tôi (Hoàng Phi Hổ) cũng có thể thảo phạt, chống lại. Lý tưởng chính trị vua sáng tôi hiền của tác giả cũng bộc lộ qua những chương hồi viết về Võ Vương và Khương Tử Nha.

Đáng tiếc, truyện có quá nhiều phép thuật, yêu ma quỷ quái, điểm binh hàng vạn nhưng chẳng để làm gì, giao tranh chỉ bằng bửu bối, dễ gây nhàm chán. Ngoài ra truyện hướng tới con người về số trời đã định hơn là tự thân vận động. Trong truyện có những nhân vật như Thân Công Báo đủ thông minh, hiểu rằng số mạng con người là do chính con người định, thì bị viết thành kẻ phản bội, bị gán làm kẻ xấu, những người như vậy hầu hết đều bị giết hại. Cốt truyện cuối cùng hướng đến việc trong cả hạ giới và tiên giới, kẻ mạnh luôn là kẻ đúng, lý lẽ, đạo đức chỉ ở hàng thứ. Đến cuối, người tốt kẻ ác đều được phong thần, lẫn lộn phải trái, khiến cho ý nghĩa tích cực của tác phẩm ít nhiều bị lu mờ.

Tuy nhiên, tư tưởng thiên hạ là của chung, chẳng phải riêng ai, người nào có đức thì được lên nắm quyền, là những tư tưởng rất tiên tiến trong thời đại của tác giả. Còn về nghệ thuật miêu tả, các nhân vật trong “Phong Thần Diễn Nghĩa” được đặc tả rất sinh động nhờ trí tưởng tượng phong phú, đậm nét lãng mạn, nên sau này trở thành những cá tính lưu truyền rộng rãi trong dân gian. Ngô Thừa Ân đã sử dụng nhiều nhân vật trong bộ truyện này để viết ra tác phẩm “Tây du ký” mang phong cách thần thoại trào phúng nổi tiếng của mình (Lý Tịnh – Thác Tháp thiên vương, Dương Tiễn – Nhị Lang thần, Viên Hồng – Tôn Ngộ Không, Nữ Oa – Quan Thế Âm bồ tát, Hồng Quân lão tổ – Thái Thượng lão quân, Chuẩn Đề – Anan, Tiếp Dẫn – Ca Diếp, Na Tra, tứ hải long vương, v.v.).

“Phong Thần Diễn Nghĩa” từng được Lê Quý Đôn và Trịnh Xuân Thụ trong đoàn sứ giả Việt Nam sang cống nhà Thanh năm 1762 chọn mua mang về nước, nhưng đến Quế Lâm thì bị giữ lại. Đầu thế kỷ 20, người đầu tiên dịch truyện này sang tiếng Việt là Trần Phong Sắc, tuy nhiên chỉ có bản dịch của Mộng Bình Sơn là phổ biến và được tái bản nhiều lần.

Mục lục

Tác giả: Hứa Trọng Lâm
Người dịch: Mộng Bình Sơn
Chỉnh sửa: BlogMichael.com
Chú thích: Hãy tra từ điển thuật ngữ nếu có đoạn nào không hiểu. Danh sách nhân vật có thể xem tại đây.

Đọc truyện

1 2 3 4 5

avatar
  Subscribe  
Thông báo về